
Zielone Oazy Ukrainy: 5 najlepszych arboretów na niezapomnianą podróż
Ukraina to kraj o niesamowitej urodzie, gdzie malownicze krajobrazy łączą się z bogatą historią i kulturą. Wśród skarbów przyrody szczególne miejsce zajmują parki dendrologiczne – prawdziwe żywe muzea pod gołym niebem, które zachwycają różnorodnością flory, przemyślanym projektem krajobrazu i unikatową architekturą. Parki te są nie tylko wspaniałym miejscem do wypoczynku i relaksu, ale także ważnymi ośrodkami naukowymi i edukacyjnymi, które przechowują pulę genową rzadkich roślin.
Proponujemy Państwu odbycie fascynującej podróży i zapoznanie się z pięcioma najlepszymi arboretami Ukrainy, których odwiedzenie pozostawi niezapomniane wrażenia u każdego turysty, niezależnie od pory roku.
1. Narodowy Park Dendrologiczny „Zofiówka” (Humań, Obwód Czerkaski)
Bez przesady, „Zofiówka” to klejnot światowej klasy sztuki ogrodowej i najsłynniejsze arboretum na Ukrainie. Ma status narodowy i jest kandydatem do wpisu na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Jego historia jest hymnem miłości i romantyzmu.
Historia i koncepcja: Park został założony w 1796 roku przez polskiego magnata Stanisława Szczęsnego Potockiego i podarowany jego żonie, pięknej Greczynce Zofii. Koncepcja parku opiera się na motywach poematów Homera, Iliady i Odysei, odtwarzając sceny ze starożytnej mitologii greckiej. Każda aleja, grota i zbiornik wodny noszą nazwy mitologiczne, zanurzając zwiedzających w świecie bogów i bohaterów.
Arcydzieła architektury i krajobrazu: Na powierzchni około 180 hektarów harmonijnie łączą się sztuczne skały, kaskady wodospadów, stawy, groty, altany i antyczne rzeźby, sprowadzone z Włoch. Wśród najbardziej znanych miejsc znajdują się Fontanna Węża, której strumień sięga 18 metrów; Grota Wenus, gdzie można pomyśleć życzenie; Wyspa Miłości z Różowym Pawilonem; oraz podziemna rzeka Acheront, której podróż pozostawia niezapomniane mistyczne wrażenia.
Flora: Flora parku liczy ponad 3300 gatunków drzew i krzewów, z których wiele jest egzotycznych i zostało sprowadzonych z różnych zakątków świata. W „Zofiówce” znajduje się unikalna kolekcja cyprysów błotnych, sosny wejmutki i platanów.
Dlaczego warto odwiedzić: „Zofiówka” to idealne miejsce na romantyczny spacer i estetyczną przyjemność. To prawdziwe muzeum pod gołym niebem, gdzie wielka miłość została ucieleśniona w kamieniu i zieleni.
2. Narodowy Park Dendrologiczny „Aleksandria” (Biała Cerkiew, Obwód Kijowski)
„Aleksandria” jest jednym z największych i najstarszych arboretów na Ukrainie i w Europie Wschodniej, ustępując jedynie „Zofiówce” pod względem liczby turystów, ale przewyższając ją powierzchnią.
Historia i koncepcja: Park został założony w 1793 roku przez hetmana koronnego Polski Franciszka Ksawerego Branickiego i nazwany na cześć jego żony, Aleksandry. W przeciwieństwie do mitologicznej „Zofiówki”, „Aleksandria” została stworzona w stylu klasycznego parku krajobrazowego z elementami romantycznymi i sentymentalnymi, odpowiadającymi modzie końca XVIII wieku.
Arcydzieła architektury i krajobrazu: Na terenie około 400 hektarów znajdują się Wielki Staw z tamą, Chiński Mostek, Kolumnada „Echa” (znana z unikalnej akustyki), Turecki Domek i tajemnicze „Ruiny”. Podstawą kompozycji krajobrazowej jest Wielka Polana, od której promieniście rozchodzą się aleje, ozdobione rzeźbami parkowymi.
Flora: Park jest ważnym ośrodkiem naukowym. Kolekcja roślin obejmuje ponad 2500 gatunków, form i odmian sprowadzonych z Ameryki Południowej, Chin i Japonii. Szczególną wartość mają wiekowe dęby, tulipanowiec amerykański i unikalna magnolia Kobus.
Dlaczego warto odwiedzić: Jest to majestatyczny park, w którym można cieszyć się przestrzenią, ciszą i prawdziwą wspaniałością natury, uzupełnioną elegancką architekturą XVIII-XIX wieku. „Aleksandria” jest idealna na całodniowy rodzinny wypoczynek.

3. Narodowy Park Dendrologiczny „Trostianeć” (Obwód Czernihowski)
Park „Trostianeć” jest jednym z najbardziej wyrazistych przykładów inżynierii i sztuki ogrodowej, gdzie człowiek rzucił wyzwanie płaskiemu krajobrazowi.
Historia i koncepcja: Założony w 1834 roku przez Iwana Skoropadskiego. Budowa tego rajskiego zakątka trwała prawie 30 lat. Jego wyjątkowość polega na tworzeniu sztucznych gór i jezior na absolutnie równinnym terenie. Skoropadski marzył o własnym „górskim” krajobrazie i zrealizował to marzenie, usypując ogromne wały ziemne, które dziś wyglądają jak naturalne wzgórza.
Arcydzieła krajobrazu: Park zajmuje około 200 hektarów, gdzie znajdują się cztery duże stawy (Wielki, Łabędzi, Kuciwski i Hajkowski) oraz sztucznie usypane „góry” z masywami leśnymi. Przemyślana sieć alei i mostów tworzy poczucie nieskończonej przestrzeni i głębi.
Flora: Kolekcja liczy ponad 1700 gatunków i form roślin. Szczególną wartość mają największe na Ukrainie nasadzenia różnych gatunków sosen, świerków, żywotników, a także jodeł i dębów. Rośliny wiecznie zielone nadają parkowi elegancji o każdej porze roku.
Dlaczego warto odwiedzić: Jest to miejsce dla tych, którzy cenią sobie skalę, ciszę i chcą zobaczyć, jak praca ludzka jest w stanie przekształcić równinny krajobraz w unikatowe „górskie” tereny.
4. Arboretum Krasnokuckie (Obwód Charkowski)
Arboretum Krasnokuckie jest uważane za jedno z najstarszych na Ukrainie, jego historia sięga ponad 200 lat i jest nierozerwalnie związana z historią słynnej rodziny Karazin.
Historia i koncepcja: Jego założycielem był biolog Iwan Nazarowycz Karazin, brat Wasyla Karazina, założyciela Uniwersytetu Charkowskiego. Park został założony pod koniec XVIII wieku i był tworzony jako baza badawcza i aklimatyzacyjna dla roślin nietypowych dla regionu. Karazin dążył do udowodnienia, że egzotyczne gatunki mogą z powodzeniem rosnąć w ukraińskim klimacie.
Wyjątkowość i lokalizacje: Park położony jest na malowniczych stokach, gdzie harmonijnie łączą się gatunki iglaste i liściaste. Można tu zobaczyć reliktowe i rzadkie gatunki drzew i krzewów sprowadzonych z Ameryki, Chin i Japonii. Szczególną dumą są najstarsze na Ukrainie okazy miłorzębu dwuklapowego i perełkowca japońskiego. Znane miejsca to Źródło i Jaskinie, które są pozostałościami klasztoru istniejącego tu w XVII wieku.
Dlaczego warto odwiedzić: Park jest idealnym miejscem dla miłośników botaniki i historii. To uroczy zakątek, w którym można prześledzić, jak świat roślinny różnych kontynentów zakorzenił się na ukraińskiej ziemi dzięki wytrwałej pracy naukowców.
5. Arboretum w Kropywnyckim (Arboretum Kirowohradzkie)
Arboretum w Kropywnyckim, choć młodsze od swoich „kolegów” wiekiem, zyskało międzynarodową sławę jako jeden z najpiękniejszych parków na Ukrainie, szczególnie znany z tulipanów.
Historia i koncepcja: Park został założony w 1958 roku na miejscu dawnych zagród. Początkowo był pomyślany jako park kultury i wypoczynku. Z czasem, dzięki wysiłkom architektów krajobrazu, zyskał znaczącą kolekcję roślin i stał się prawdziwym arboretum.
Główna atrakcja – „Ukraińska Holandia”: Park łączy strefy aktywnego wypoczynku i estetyczne części krajobrazowe. Rośnie tu ponad 500 gatunków drzew i krzewów. Jednak główną „wizytówką” parku jest jego kolekcja wiosennych kwiatów, w szczególności tulipanów. Co roku wiosną kwitną tu miliony tulipanów różnych odmian, tworząc niesamowity kolorowy dywan, dlatego słusznie nazywany jest „Ukraińską Holandią”.
Infrastruktura: Park oferuje dobrze rozwiniętą infrastrukturę: atrakcje, miejsca na piknik, kawiarnie, co czyni go idealnym miejscem na rodzinny wypoczynek.
Dlaczego warto odwiedzić: Jeśli planujesz podróż wiosną (koniec kwietnia – początek maja), Arboretum w Kropywnyckim jest obowiązkowym punktem. Jego jasne dywany kwiatów zapewnią niezapomniane emocje i idealne ujęcia do zdjęć.
Można zakupić polisę ubezpieczeniową na wjazd do Ukrainy na stronie internetowej: welcomeukraine.today
Podróżuj odpowiedzialnie i odkrywaj kolejne oblicza Ukrainy!





